Rak jelita grubego jest jednym z najczęściej występujących nowotworów złośliwych w Polsce i może przez długi czas rozwijać się bez wyraźnych objawów.
W 2023 roku, według Krajowego Rejestru Nowotworów, był trzecim najczęściej diagnozowanym nowotworem złośliwym zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn.
Większość przypadków rozwija się stopniowo z łagodnych zmian, takich jak polipy (gruczolaki), które z czasem mogą przekształcić się w nowotwór.
Objawy mogą zależeć od lokalizacji guza i obejmować między innymi osłabienie i niedokrwistość, zmiany rytmu wypróżnień, krwawienia czy bóle brzucha.
Do czynników zwiększających ryzyko zachorowania należą między innymi predyspozycje genetyczne, choroby zapalne jelit, nieprawidłowa dieta, palenie tytoniu, nadużywanie alkoholu oraz siedzący tryb życia.
Ważną rolę w zapobieganiu chorobie odgrywa zdrowy styl życia, w tym utrzymywanie prawidłowej masy ciała, zbilansowana dieta i regularna aktywność fizyczna.
Istotnym elementem profilaktyki jest również udział w badaniach przesiewowych, które pozwalają wykryć zmiany na wczesnym etapie, gdy leczenie jest najbardziej skuteczne.
W ramach programu profilaktycznego finansowanego przez NFZ z kolonoskopii mogą skorzystać osoby w wieku 50–65 lat oraz osoby w wieku 40–49 lat, jeśli ich krewny pierwszego stopnia chorował na raka jelita grubego, pod warunkiem spełnienia pozostałych kryteriów programu.
Do udziału w programie nie jest potrzebne skierowanie, a kolonoskopia pozwala nie tylko dokładnie obejrzeć jelito, lecz także pobrać wycinki i usunąć niektóre polipy do dalszej oceny.
Sprawdź listę placówek realizujących program badań przesiewowych NFZ, przygotuj się odpowiednio do badania i zadbaj o profilaktykę – wczesne wykrycie raka jelita grubego znacząco zwiększa szanse na skuteczne leczenie. (więcej)